پير جمال الدين محمد اردستانى

57

شرح الكنوز و بحر الرموز ( فارسى )

حضرت آدم ( ع ) قرار گرفته است . نور جبين حضرت آدم ( ع ) به همراه نطفهء وى در ميان پيامبران سير مىكند و پس از ساليان متمادى به پشت پدر حضرت محمد ( ص ) عبد اللّه مىرسد و سپس به پيامبر منتقل مىشود و با سه نورى كه در جسم و دل‌وجان او بوده‌اند ملحق شده و در زمان تولد پيامبر ( ص ) اين چهار نور باهم به اتحاد كامل مىرسند . در چهارده سالگى پيامبر ( ص ) نور محبّت خداوند كه پيش از ظهور وى به صورت علامات و معجزات ظهور وى ظاهر مىشده و با نور مصطفوى اتصال داشته ، به اتفاق عقل كلى و نورهاى ديگر در وجود پيامبر ( ص ) قرار مىگيرد و در وجود آن حضرت استقامت مىپذيرد . پيرجمال براى شرح اين عقيده مثنويهاى هفت‌گانهء خود را در شرح احوال و زندگى پيامبر فراهم كرده و داد سخن در وصف نور پيامبر ( ص ) داده است ( البته در مصباح الارواح كه نخستين آنهاست بيشترين توضيحات را مىتوان ديد ) ، برخى از اشارات او در اين‌باره چنينند : حضرت خواجه ( ص ) فرمايد : اول ما خلق اللّه نورى « 1 » يعنى اول نور من آفريده شد يعنى پيدا شد و در مقامات و تربيت يافت . . . بدانكه انوار به چهار قسم مىشد يك قسم ايستاد كه نور حضرت ولد آدم ( ع ) است و تربيت مىيافت و آن سه قسم ديگر . . . در سه عالم مىنمايد . يكى در جسم مبارك او و يكى در دل مستقيم آن حضرت و يكى در جان بحر صفت اوست نور جسمش دليل گمگشتگان است و نور دلش اهل آخرت را نگاه مىدارد كه در دنيا گم نشوند و نور جانش انيس عاشقان است از بهر آن روى به آفلات نمىكنند . . . « 2 » اى اخى بدانكه ذات و صفات جميع مخلوقات بىآنكه در نور و عقل حضرت مصطفى ( ص ) درآيد جمعيت نمىيابد و نور عقل كه مخلوق شد در نطفهء آدم ( ع ) ظهور كرد و در صورت حوا نقش علقه پيدا شد و در جميع مرسلين ، جمعيت مضغه و عظام و لحم قرار گرفت . « 3 » از نور مصباح يعنى نور السموات و الارض در ولايت حضرت سرور كائنات ( ص ) موجود

--> ( 1 ) . بحار الانوار ، ج 1 ، ص 97 . ( 2 ) . مصباح الارواح ، ص 35 . ( 3 ) . همان ، ص 51 .